IV.Mehmet İnfografik Görsel

[Engin Demirci]

4.Mehmet İnfografik Ders Notu



https://drive.google.com/file/d/17-qE11kTNNvlgOZnPBQeose7kjUsXvIM/view?usp=sharing

IV. Mehmed (Avcı Mehmed) (1648–1687) – Ders Notu​

Kimdir?​

• Osmanlı Devleti’nin 19. padişahıdır.
• Doğum: 2 Ocak 1642, İstanbul (Topkapı Sarayı)
• Ölüm: 6 Ocak 1693, Edirne (51 yaşında)
• Babası: I. İbrahim
• Annesi: Hatice Turhan Sultan
• Saltanat süresi: 1648–1687 (39 yıl 3 ay – Osmanlı’da en uzun süre tahtta kalanlardan biri)
• Lakabı: Avcı Mehmed (av merakı nedeniyle)

Henüz çocuk yaşta tahta çıkmış, uzun süren saltanatı boyunca hem önemli başarılar hem de büyük yenilgiler yaşamıştır.

---

Dönem Özellikleri​

Çocuk Yaşta Tahta Çıkışı​

7 yaşında padişah oldu. İlk yıllarda Kösem Sultan, ardından Hatice Turhan Sultan devlet işlerinde etkili oldu. Bu dönem “Kadınlar Saltanatı”nın etkili olduğu yıllardandır.

Köprülüler Dönemi​

Sadrazam Köprülü Mehmed Paşa ve oğlu Fazıl Ahmed Paşa’nın göreve getirilmesiyle devlet yeniden toparlanmaya başladı.
Bu dönem “Köprülüler Devri” olarak bilinir ve Osmanlı’da geçici bir güçlenme sağlanmıştır.

---

Fetihler ve Savaşlar​

• Girit Seferi (1645–1669): Uzun süren savaş sonunda Girit Osmanlı topraklarına katıldı.
• II. Viyana Kuşatması (1683): Başarısızlıkla sonuçlandı. Bu yenilgi Osmanlı’nın Avrupa’daki ilerleyişini durdurdu ve gerileme sürecini hızlandırdı.
• 1683 sonrası Kutsal İttifak Savaşları başladı ve Osmanlı toprak kayıpları yaşadı.

---

İç Yönetim​

• Av merakı ve saray hayatına düşkünlüğü nedeniyle devlet işlerinden zaman zaman uzak kaldı.
• Yönetim büyük ölçüde sadrazamlara bırakıldı.
• 1683 sonrası başarısızlıklar arttı ve iç karışıklıklar yaşandı.

---

Saltanatının Sonu​

• 1687 yılında askeri başarısızlıklar ve isyanlar nedeniyle tahttan indirildi.
• Yerine II. Süleyman geçti.

---

Kültürel ve Sosyal Yönü​

• Avcılığa olan tutkusu nedeniyle “Avcı Mehmed” olarak anılmıştır.
• Uzun saltanatı boyunca Osmanlı hem önemli başarılar (Girit’in alınması) hem de büyük yenilgiler (Viyana bozgunu) yaşamıştır.
• Köprülü ailesinin sadrazamlığı, Osmanlı’nın bir süreliğine toparlanmasını sağlamıştır.

IV. Mehmed (Avcı Mehmed) – İlginç Bilgiler

• 
  Av Merakı:
  IV. Mehmed avcılığa çok düşkündü. Uzun süre Edirne’de kalır, sık sık av seferlerine çıkardı. Bu nedenle “Avcı Mehmed” lakabıyla anılmıştır. Devlet işlerini çoğu zaman sadrazamlarına bırakmıştır.
• 
  Uzun Saltanat:
  39 yıl 3 ay tahtta kaldı. Bu süre, Osmanlı padişahları arasında en uzun saltanatlardan biridir.
• 
  Av Köşkleri:
  Edirne ve çevresinde av için özel köşkler yaptırdı. Bu köşklerde hem eğlenceler düzenlenir hem de zaman zaman devlet toplantıları yapılırdı.
• 
  Köprülü Ailesi’nin Yükselişi:
  Onun döneminde Köprülü Mehmed Paşa ve Fazıl Ahmed Paşa gibi güçlü sadrazamlar görev yaptı. Köprülüler sayesinde Osmanlı Devleti bir süre toparlanmış ve yeniden güç kazanmıştır.
• 
  II. Viyana Kuşatması (1683):
  IV. Mehmed sefere katılmadı; orduyu Merzifonlu Kara Mustafa Paşa yönetti. Kuşatma başarısız oldu ve bu olay Osmanlı tarihinin önemli dönüm noktalarından biri kabul edilir.

Şiir – “Avcı Mehmed’in Saltanatı”
Yedi yaşında tahta çıktı,
Devletin yükünü Turhan tuttu.
Köprülü Paşalar düzen sağladı,
Osmanlı gücünü yeniden topladı.
Girit seferi zaferle bitti,
Ada Osmanlı’ya katıldı.
Viyana önünde ordu durdu,
Yenilgiyle Avrupa güldü.
Av merakıyla anıldı adı,
Avcı Mehmed diye yazıldı.
Tahttan indi, ömrü doldu,
Osmanlı tarihine iz bıraktı.

Okumaya devam et...